Ra’ayin Muhammad Izzudden Musa
Wasikar da Sarki Muhammadu Sanusi II ya rubuta kwanan nan ga Gwamnan Jihar Kano Abba Kabir Yusuf kan ‘yan kasuwar da aka rushewa shaguna a filin Eid na Kofar Mata ya shafa ta haifar da tambayoyi masu mahimmanci game da lokaci, daidaito da kuma dalilan siyasa.
Read also: El-Rufa’i ya magantu kan dawo da Sarki Sanusi II gadon sarautar Kano
Duk da cewa jin dadin ‘yan kasuwar da abin ya shafa ya cancanci a kula da su, yanayin da ke tattare da shiga tsakani na Sarki ya jawo wata tambaya mai mahimmanci: Me yasa Sarki Sanusi ya zaɓi wannan lokacin don yin magana, bayan shekaru da aka shafe ana takaddama a kan wannan batu, kuma shin wasiƙar za ta iya zama wani ɓangare na ƙoƙarin siyasa da zai iya raunana damar Gwamna Abba na samun wa’adi na biyu a kan mulki?
Wannan tambaya ce da ta cancanci a yi nazari a kanta a bainar jama’a, musamman idan aka yi la’akari da yanayin siyasa mai mahimmanci a Jihar Kano.
ME YA SA YANZU, KUMA ME YA SA YA YI SHIRU A KAN HAKA?
Tambaya mafi muhimmanci ita ce me yasa Sarki Sunusi bai yi wani babban shiri ba a lokacin da takaddamar da ake yi kan rabon filin idi na Kofar Mata ke faruwa a lokacin gwamnatin tsohon Gwamna Abdullahi Umar Ganduje.
Idan damuwar Sarki Sunusi a yanzu ita ce jin daɗin ‘yan kasuwa, me yasa bai ɗaga muryarsa da gaggawa ba a lokacin da rabon da kuma ci gaban kasuwanci na yankin suka zama ruwan dare?
Me zai sa a jira har sai gwamnatin Gwamna Abba ta shafe shekaru tana magance sakamakon rikicin kafin ta fitar da wata wasiƙa da za ta iya haifar da sabon matsin lamba na siyasa ga gwamnati?
Jama’a sun cancanci bayani. Shin Sarkin ya goyi bayan sayar da kayan a wancan lokacin? Wace rawa Majalisar Masarautar ta taka a cikin wannan tsari? Kuma me ya canza tsakanin wancan lokacin da yanzu?
Zai zama abin da ya saba wa goyon baya ko ƙarfafa tsarin kasuwanci a wani mataki sannan daga baya ya gabatar da kansa a matsayin babban mai kare waɗanda sakamakonsa ya shafa ba tare da bayyana canjin matsayi ba.
Waɗannan ba tambayoyi ba ne da ya kamata a yi watsi da su a matsayin hare-haren siyasa. Suna zuwa ga tushen daidaito, ɗaukar nauyi da kuma sahihancin tsoma bakin jama’a daga cibiyoyin gargajiya.
SHIN WASIƘAR HARI CE TA KAN BURIN GWAMNA ABBA NA WANDA ZAI YI WA’ADI NA BIYU?
Gwamna Abba Kabir Yusuf na gab da fuskantar wani lokaci mai sarkakiya a siyasance, inda aikin gwamnatinsa, alaƙarsa da kuma damar sake tsayawa takara za su jawo muhawara a bainar jama’a.
A irin wannan lokacin, shiga tsakani mai girma da Sarki Sunusi ya yi kan wani batu mai sarkakiya zai iya haifar da sakamako na siyasa fiye da manufar da aka bayyana.
Wasikar Sarkin na iya sanya gwamnan cikin mawuyacin hali: idan gwamnati ta amsa buƙatun, za a iya sake buɗe takaddamar a siyasance; idan ta gaza cimma burinta, masu suka na iya amfani da batun don nuna gwamnati a matsayin wadda ba ta damu da wahalar ‘yan kasuwa ba.
Read also: Tsohon Ministan Neje Delta Orubebe ya fice daga jam’iyyar PDP
Wannan ya haifar da tambaya mai inganci: Shin wasiƙar kawai roƙon neman adalci ce, ko kuma za ta iya zama hanyar sanya Gwamna Abba a cikin matsin lamba na siyasa a wani lokaci mai mahimmanci a ƙoƙarinsa na sake tsayawa takara?
Lokacin da aka yi hakan ya sa wannan tambayar ta yi wuya a yi watsi da ita.
MENENE MATSAYIN SARKIN A LOKACIN GWAMNATI GANDUJE?
Ba za a yi watsi da tarihin rikicin Filin Idi na Kofar Mata ba.
A lokacin gwamnatin Ganduje, an yi ta cece-kuce game da amfani da wani ɓangare na Filin Idi na kasuwanci. An yi tambayoyi game da rabon, muradun ‘yan kasuwa da kuma rawar da cibiyoyin da abin ya shafa ke takawa.
Dangane da wannan batu, shiga tsakani na Sarkin ya bukaci a yi bayani game da matsayinsa na baya.
Tun lokacin da batun rushe shaguna a Masallacin Filin Idi ya fara bayyana a lokacin gwamnatin Kwankwasiyya, mutane da yawa da suka yi ikirarin mallakar filaye a yankin sun fito da takardun rabon da ke ɗauke da wasiƙar Majalisar Masarautar Kano. An ruwaito cewa da yawa daga cikin waɗannan mutane sun tabbatar da cewa Majalisar Masarautar, ƙarƙashin Sarki Muhammadu Sanusi na Biyu, ita ce ke da alhakin sayar musu da filaye.
To, tambayar ita ce: Ina Sarki Sanusi yake duk wannan lokacin? A tsawon wannan lokacin, babu wata sanarwa daga gare shi da ya yi Allah wadai da rushewar yankin. Bai fito fili ya soki wannan shawara ba lokacin da batun ya fara tasowa. To, me ya sa ya zaɓi yin magana yanzu, fiye da shekaru uku a gwamnatin Gwamna Abba Kabir Yusuf?
Ko da yake a bayyane yake cewa Sarki Sanusi ba zai ji daɗin wasu ayyukan Gwamna Abba ba, abubuwan da suka faru a siyasance na baya-bayan nan na iya ba da haske game da lokacin da zai shiga tsakani. Ba da daɗewa ba, Gwamna Abba ya yi wata ganawa ta sirri da Alhaji Aminu Babba Dan’agundi, Sarkin Dawaki Babba, wanda ake ɗauka a matsayin babban aminin Sarki Aminu Ado Bayero. Shi da ɗan’uwansa kuma ana ganin su a matsayin waɗanda ke kan gaba a rikicin Masarautar Kano da ke ci gaba da faruwa. Saboda haka yana yiwuwa Sarki Sanusi bai ji daɗin wannan ci gaban ba.
MALAM IBRAHIM MAI BUSHIRA
Kashi Na Baya
Farfesa Malam Ibrahim Mai Bushira, wani dattijo, malami mai daraja, kuma mai daraja, ya fito bayan taron addu’o’i don ya yaba wa Sarki Sanusi kan wasikar da ya rubuta wa Gwamna game da ‘yan kasuwan da aka rushe shagunansu a filin sallar Idi. Duk da haka, bayan ‘yan awanni kaɗan, Farfesa Mai Bushira ya sake bayyana don ya fayyace cewa Sarki Sanusi bai umarce shi da ya yi furucin da ya yi ba.
Duk da haka, a matsayina na marubucin wannan rubutun, da kaina na ga shaidu da ke tabbatar da wanzuwar wasikar da Sarkin Kano, Muhammadu Sanusi II, ya rubuta a kan takardar hukuma ta Majalisar Masarautar Kano. Wasikar, wacce aka rubuta a ranar 17 ga Oktoba 2026, an aika ta ne ga Gwamna kuma Alhaji Abba Yusuf (Danmakwayon Kano), Sakataren Majalisar Masarautar ya sanya wa hannu.
Wannan ya haifar da tambaya mai mahimmanci: idan har akwai wasiƙar, me ya sa aka yi zargin an matsa wa Farfesa Mai Bushira lamba har ya ji dole ya janye ko ya fayyace kalamansa na baya game da lamarin?
A ƙarshe, a ganinmu, wannan yunƙuri ne na kawo cikas ga ƙoƙarin Gwamna na sake tsayawa takara a karo na biyu.
Read also: Yajin aiki: NLC ta Rufe tashoshin jiragen ruwa Nigeria dake Legas
Muhammad Izzudden Musa
Ni ɗa ne mai alfahari na Jihar Kano wanda ke fatan Gwamna ya ci gaba da aikinsa nagari.
[email protected]
19 ga Oktoba 2026
